Mekanik Otomasyon – Otomatik Kontrol

🔧 Mekanik Otomasyon Tesisatı Nedir?

Tanım: Mekanik otomasyon tesisatı, mekanik sistemlerin bilgisayar temelli kontrol üniteleri ve sensörler aracılığıyla otomatik çalışmasını sağlayan sistemler bütünüdür.

Amaç:

• Enerji tasarrufu sağlamak
• Konfor şartlarını korumak (ısı, nem, hava kalitesi)
• Güvenliği artırmak
• İnsan müdahalesini minimuma indirmek

⚙️ Nasıl Çalışır?

• Sensörler: Dış hava sıcaklığı, iç ortam sıcaklığı, basınç ve debi gibi değerleri sürekli ölçer.
• Kontrol Üniteleri (DDC): Sensörlerden gelen verileri işleyerek kazan, pompa, fan gibi cihazlara komut gönderir.
• Senaryolar: Önceden belirlenen işletme senaryolarına göre cihazların açılıp kapanması, hızlarının ayarlanması sağlanır.
• Örnek: Bir kazan dairesinde otomasyon tesisatı, dış hava sıcaklığına göre kazanın yanma derecesini ayarlayarak hem enerji tasarrufu hem de konfor sağlar.

🏢 Kullanım Alanları

• Bina otomasyonu: Ofis, hastane, otel gibi yapılarda ısıtma, soğutma ve havalandırma kontrolü.
• Endüstriyel tesisler: Üretim süreçlerinde sıcaklık, basınç ve akış kontrolü.
• Enerji yönetimi: Doğalgaz, elektrik ve su tüketiminin optimize edilmesi.

📊 Avantajları

⚠️ Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Doğru projelendirme: Senaryolar ve nokta listeleri iyi hazırlanmazsa sistem verimli çalışmaz.
• Bakım ihtiyacı: Sensör ve kontrol ünitelerinin düzenli kalibrasyonu gerekir.
• Yatırım maliyeti: İlk kurulum maliyeti yüksek olabilir, ancak uzun vadede tasarruf sağlar.

👉 İsmail, senin için özetle: Mekanik otomasyon tesisatı, binaların ve tesislerin “akıllı” hale gelmesini sağlayan altyapıdır. Enerji tasarrufu, güvenlik ve konfor için kritik bir rol oynar.

🔧 Mekanik Tesisatta Otomatik Kontrolün Tanımı

• Otomatik kontrol, tesisat sistemlerinde bir veya birden fazla değişkenin (örneğin sıcaklık, basınç, nem, debi) sürekli ölçülmesi ve bu ölçümlere göre sistemin kendini ayarlamasıdır.
• Sistemler genellikle üç seviyeden oluşur:
• Saha seviyesi: Sensörler, aktüatörler, vanalar, motorlar.
• Kontrol seviyesi: PLC, DDC veya kontrolörler.
• Yönetim seviyesi: Bina otomasyon sistemleri (BMS), SCADA.

⚙️ Kullanım Alanları

• Isıtma ve soğutma sistemleri: Kazan, chiller, fan-coil üniteleri.
• Havalandırma: Klima santralleri, VAV kutuları.
• Yangın güvenliği: Basınçlandırma fanları, duman tahliye sistemleri.
• Sıhhi tesisat: Pompa istasyonları, hidrofor sistemleri.

📊 Avantajlar

🔍 Örnek Senaryo

• Bir ofis binasında klima santrali dış hava sıcaklığını sensörle ölçer.
• Kontrolör, iç ortam sıcaklığına göre damperleri ve fan hızını ayarlar.
• Böylece hem konfor sağlanır hem de gereksiz enerji tüketimi önlenir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Doğru projelendirme: Yanlış seçilmiş sensör veya kontrolör, sistemin verimsiz çalışmasına yol açar.
• Kalibrasyon: Sensörlerin düzenli kontrol edilmesi gerekir.
• Yedeklilik: Kritik sistemlerde (ör. yangın pompaları) otomatik kontrolün manuel yedekleme ile desteklenmesi şarttır.